گروه عربی متوسطه استان یزد

مصدر ميمي :

عبارت از مصدري است که از نظر معني با مصدر غير ميمي اختلافي ندارد .

ـ ساخت مصدر ميمي :

الف ـ براي ساخت مصدر ميمي از ثلاثي مجرد بر وزن مَفعَل  ( مَضرَب ، مَنظَر ) مي آيد.

نکته :

1 ـ چنانچه مصدر ميمي از مصدر فعل معتل مثال واوي ساخته شود حرف عله آن حذف نشده و بر وزن « مَفعِل » مي آيد .

 ( وَعَدَ ، مَوعِد / وَرَدَ ، مَورِد )

2 ـ چنانچه از فعل معتل اجوف مصدر ميمي ساخته شود قياسي نيست . ( مَجيء ، مَبيت )

 ب ـ براي ساختن مصدر ميمي از غير ثلاثي مجرد از مضارع مجهول با تبديل حرف مضارعه به « مُ » ( مُكرَم ) ساخته مي شود.

ـ مصدر صناعي :

مصدري است قياسي که با افزودن ياء مشدد و  تاء تأنيث به آخر  اسم فاعل « عالميَّة » يا اسم مفعول « معذوريَّة » و يا اسم تفضيل « أرجحيَّة » و يا اسم جامد « انسانيّة » ساخته مي شود تا معناي مخصوصي بدهد که دلالت بر تمامي خصوصيات مخصوص آن لفظ داشته باشد. مثل « انسان » که بر حيوان داراي نطق گفته مي شود . اما با ساختن مصدر صناعي به « انسانيّت » تبديل مي شود که دلالت بر مجموعه صفات انسان دارد .

ـ اسم مصدر :

 لفظي كه بر معني مصدر دلالت دارد و از حروف فعل خود چيزي لفظا يا تقديراً کمتر دارد مانند لفظ « عَطاء » كه اسم مصدر برای « إعطاء »  است و « إعطاء » مصدر « أ عطي » مي باشد. نه آنکه « عطاء » مصدر براي « أعطي » باشد. زيرا مصدر « أعطي » پيوسته بر وزن    « إفعال » آورده مي شود در نتيجه « إعطاء » مصدر « أعطي » محسوب مي شود.